Yurtdışında boşanan birçok Türk vatandaşı, yabancı ülke mahkemesinden alınan boşanma kararının Türkiye’de otomatik olarak geçerli olduğunu düşünmektedir. Ancak yurtdışındaki boşanmanın Türkiye’de tanınması için belirli hukuki işlemlerin tamamlanması gerekmektedir. Aksi halde kişiler Türkiye’de resmi kayıtlarda halen evli görünmeye devam edebilir ve yeniden evlenme, miras, mal paylaşımı veya nüfus kayıtları gibi konularda çeşitli hukuki sorunlarla karşılaşabilir. Özellikle Almanya, Hollanda, Fransa, Belçika ve diğer ülkelerde yaşayan Türk vatandaşları açısından tanıma ve tenfiz sürecinin doğru yürütülmesi büyük önem taşımaktadır. Bu yazımızda yurtdışında verilen boşanma kararlarının Türkiye’de geçerli hale gelmesi için izlenmesi gereken hukuki yolları detaylı şekilde ele alıyoruz.
Tanıma Tenfiz Nedir?
Yabancı mahkeme tarafından verilen Boşanma kararı ya da aile hukukuna ilişkin diğer kararların Türkiye’de bir hükmü bulunmamaktadır. Yani yurt dışında boşanmış olsanız bile Türkiye’de hala evli olarak görünürsünüz. Bu durum Türk sınırları içerisinde mağduriyetinize sebebiyet verir. Örneğin, yeniden evlilik, miras ve diğer hukuki haklarda sıkıntılar yaşanabilir. Kanun bu durumun önüne geçmek için, “Tanıma,Tenfiz” kurumunu getirmiştir. Yabancı mahkeme kararı; tanınması ve tenfizi neticesinde, artık Türk yargı ve idari organları tarafından da hüküm ifade eder hale gelmektedir.
Tanıma Tenfiz Davası Açma Süresi Ne Kadardır?
Tanıma Tenfiz yoluna başvuru için kanunun öngördüğü bir süre sınırı yoktur. Ancak ilerde oluşabilecek mağduriyetlerin gerçekleşmemesi için en kısa sürede başvuru yapmak gereklidir.
Tanıma Tenfize Kimler Başvurabilir? Davaya Bizzat Katılmak Gerekir mi ?
Eşlerden her biri kendi başına ya da vekili aracılığı ile bu yola başvurabilir. Diğer eşin başvuru anında olmasına gerek yoktur. Ancak davalı eşe tebligat çıkarılması, yasa gereği zorunludur. Davalar genel olarak kısa sürmekte olup, tebligat aşamasına göre dava süresi değişkenlik göstermektedir. Taraflar bir avukat ile temsil edildikleri takdirde davaya bizzat katılma zorunlulukları bulunmamaktadır. Davalı eş tebliğ yapılmasına rağmen duruşmaya katılmaz ya da kendisini bir avukat ile temsil ettirmez ise yokluğunda karar verilebilir.
Apostil Şerhi Nedir?
Yurtdışında verilen idari ya da adli bir kararın, ülkemizde geçerli olabilmesi için, alınması gereken onay şerhidir. Apostil şerhi verecek makam her ülkeye göre değişiklik göstermektedir. Yetkili merciin tespiti için her ülkenin iç hukukuna bakmak gerekmektedir. Yurtdışı boşanma kararının Türkiye’de tanınması ve tenfizi için de ilgili ülke yetkili makamlarından apostil şerhi alması gerekir.
Mahkeme Kararı Kesinleşmeli midir?
Kesinleşmiş bir yabancı mahkeme kararı bulunması, Tanıma Tenfiz Davası açmak için şarttır. Kesinleşme(bizim hukukumuza göre) ; istinaf ya da temyiz yasa yoluna başvurarak sonuçlanması veya yasal süre içerisinde istinaf ya da temyiz başvurusunun yapılmayarak dosyanın sonuçlandırılmasını ifade eder. Diğer ülkelerin hukuk sistemine göre bu durum değişiklik gösterebilir.
Tanıma Tenfizde Mahkemeye Başvuru Şart mıdır?
690 Sayılı 29 Nisan 2017 tarihli Kanun Hükmünde Kararname ile yurtdışında verilen boşanma kararının mahkemede dava açmadan İdari yol ile tanınması imkanı sağlanmıştır. Bu değişiklik yalnızca; boşanma, evliliğin butlanı ve iptaline yöneliktir. Velayet, nafaka, tazminat, çocukla kişisel ilişki vs. hususlarda mahkemede dava açmak gerekmektedir.
Nüfus Kütüğüne Tescil için;
- Taraflar birlikte başvuru yapmalıdır. Bizzat başvuru yapılabileceği gibi vekilleri aracılığı ile de başvurabilirler,
- Yabancı mahkeme kararının, verildiği ülkenin kanunlarına göre, yetkili adli veya idari makamlarca verilmiş ve kesinleşmiş olması gerekmektedir.
- Yabancı mahkeme kararının, Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmaması gerekmektedir.
Nüfus kütüğüne tescil başvurusu reddedildiği takdirde Türk mahkemelerinde Tanıma Tenfiz davası açılmalıdır. Yine taraflardan yalnızca birisinin başvuru yapması halinde de mahkemede Tanıma Tenfiz davası açılması şarttır.
Yurtdışında Boşanan Kişiler Türkiye’de Hala Evli Görünebilir mi?
Birçok Türk vatandaşı yurtdışında boşanma kararı aldıktan sonra evliliğin otomatik olarak Türkiye’de de sona erdiğini düşünmektedir. Ancak yabancı ülke mahkemelerinden alınan boşanma kararları doğrudan Türkiye’de geçerli hale gelmez. Gerekli hukuki işlemler yapılmadığı takdirde kişiler Türkiye’de nüfus kayıtlarında halen evli olarak görünmeye devam edebilir. Bu durum yeniden evlenme, miras işlemleri ve mal paylaşımı gibi konularda önemli hukuki sorunlara yol açabilmektedir.
Tanıma ve Tenfiz Davası Açmadan Boşanma Türkiye’de Geçerli Olur mu?
Yurtdışında verilen boşanma kararlarının Türkiye’de hukuki sonuç doğurabilmesi için belirli işlemlerin tamamlanması gerekir. Eğer taraflar gerekli başvuruları yapmazsa yabancı mahkeme kararı Türkiye’de doğrudan geçerli kabul edilmez. Özellikle mahkeme kararı ile verilen boşanmalarda kararın Türkiye’de tanınması veya gerekli hukuki prosedürlerin yerine getirilmesi önem taşımaktadır. Aksi halde kişiler resmi kayıtlarda evli görünmeye devam eder.
Tanıma ve Tenfiz Davası İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?
Tanıma ve tenfiz sürecinde başvurunun eksiksiz yapılabilmesi için bazı belgelerin hazırlanması gerekir. Bunlar arasında yabancı mahkeme tarafından verilen kesinleşmiş boşanma kararı, kararın apostil şerhli örneği, noter onaylı Türkçe tercümesi ve kimlik belgeleri yer almaktadır. Belgelerde eksiklik bulunması sürecin uzamasına neden olabilir. Bu nedenle başvuru öncesinde evrakların dikkatli şekilde hazırlanması gerekir.
Konsolosluk Üzerinden Tanıma İşlemi Yapılabilir mi?
Son yıllarda yapılan yasal düzenlemeler ile bazı yurtdışı boşanma kararlarının mahkeme süreci olmadan konsolosluklar veya nüfus müdürlükleri üzerinden Türkiye’ye işlenmesi mümkün hale gelmiştir. Ancak bunun için her iki tarafın birlikte başvuru yapması ve kanunda belirtilen şartların sağlanması gerekir. Taraflardan birinin başvuruya katılmaması veya uyuşmazlık bulunması halinde dava açılması gerekebilir.
Almanya’da Boşandım Türkiye’de Evli Görünüyorum Ne Yapmalıyım?
Uygulamada özellikle Almanya’da yaşayan Türk vatandaşları bu sorunla sıkça karşılaşmaktadır. Almanya’da boşanma kesinleşmiş olsa bile Türkiye’de nüfus kayıtlarına işlenmediği sürece kişi evli görünmeye devam eder. Böyle bir durumda öncelikle boşanma kararının Türkiye’de geçerlilik kazanması için hukuki sürecin değerlendirilmesi gerekir. Gerekli şartlar varsa idari başvuru yapılabilir, şartlar oluşmamışsa mahkeme yoluna başvurulması gerekir.
Tanıma ve Tenfiz Davası Ne Kadar Sürer?
Tanıma ve tenfiz davalarının süresi dosyanın niteliğine, belgelerin eksiksiz hazırlanmasına ve karşı tarafın yurtdışındaki adres durumuna göre değişiklik gösterebilir. Belgelerin tam olması ve usuli işlemlerin doğru yürütülmesi halinde süreç daha kısa sürede tamamlanabilir. Ancak eksik belge, tebligat sorunları veya itirazlar dava süresini uzatabilmektedir.
Tanıma ve Tenfiz Davasında Avukat Tutmak Zorunlu mudur?
Türk hukuk sisteminde tanıma ve tenfiz davalarında avukatla temsil zorunlu değildir. Ancak yurtdışında yaşayan kişiler bakımından Türkiye’de dava sürecinin uzaktan takip edilmesi oldukça zor olabilir. Evrak eksiklikleri, usul işlemleri ve tebligat süreçlerinde yapılacak hatalar hak kayıplarına yol açabileceğinden sürecin profesyonel destekle yürütülmesi çoğu zaman daha güvenli olmaktadır.
Sık Sorulan Sorular
Yurtdışında boşandım, Türkiye’de neden hala evli görünüyorum?
Yabancı ülkede verilen boşanma kararı Türkiye’de kendiliğinden geçerli olmaz. Gerekli hukuki işlemler tamamlanmadığı sürece nüfus kayıtlarında evli görünmeye devam edebilirsiniz.
Tanıma ve tenfiz davası açmadan boşanma Türkiye’de geçerli olur mu?
Hayır. Yurtdışında alınan boşanma kararının Türkiye’de hukuki sonuç doğurabilmesi için gerekli başvuru veya dava sürecinin tamamlanması gerekir.
Tanıma ve tenfiz davası ne kadar sürer?
Davanın süresi belgelerin hazırlanmasına, tebligat işlemlerine ve dosyanın özelliklerine göre değişebilir. Evraklar eksiksiz olduğunda süreç daha kısa sürede tamamlanabilir.
Almanya’da boşandım, Türkiye’de yeniden evlenebilir miyim?
Boşanma kararınız Türkiye’de resmi kayıtlara işlenmeden yeniden evlilik işlemlerinde hukuki sorun yaşayabilirsiniz. Öncelikle kararın Türkiye’de geçerlilik kazanması gerekir.
Tanıma ve tenfiz davası için Türkiye’ye gelmek gerekir mi?
Her dosya farklı değerlendirilmekle birlikte bazı durumlarda vekaletname verilerek işlemler Türkiye’ye gelmeden de yürütülebilmektedir.
Konsolosluk üzerinden boşanma kararı Türkiye’ye işletilebilir mi?
Kanunda belirtilen şartların oluşması halinde bazı yabancı boşanma kararları konsolosluk veya nüfus müdürlüğü üzerinden işlenebilir. Ancak her dosya bu kapsama girmez.
Büromuz Gaziantep ve yakın illerde Aile Hukuku‘ndan kaynaklı davalar hakkında avukatlık ve danışmanlık faaliyeti yürütmektedir. Detaylı bilgi için iletişime geçebilirsiniz.
Aşağıdaki yazılarımızı da okuyabilirsiniz:
Almanya’da Boşandım Türkiye’de Hala Evli Görünüyorum Ne Yapmalıyım? 2026
Türkiye’ye Gelmeden Boşanma Davası Açılır mı?
Boşanma Davasından Önce ve Boşanma Davasında Eşten Mal Kaçırma