Araç Değer Kaybı Nedir?
Trafik kazası sonucu onarımı yapılsa dahi aracın ikinci el piyasa değerinde meydana gelen azalmaya araç değer kaybı denir. Kusursuz veya daha az kusurlu sürücünün uğradığı bu zarar; kazaya karışan diğer aracın sürücüsünden, işletenden veya zorunlu malî mesuliyet (trafik) sigortası şirketinden talep edilebilir. Hukukî dayanak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m. 85 ve 90 ile Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’dır.
Hangi Hâllerde Değer Kaybı Talep Edilebilir?
- Kazada karşı tarafın kusuru bulunması (tam veya kısmi kusur),
- Aracın onarılabilir nitelikte hasar görmesi (pert-total hâllerinde değer kaybı değil, pert total tazminatı söz konusudur),
- Aracın hasar gören kısımlarının daha önce aynı yerlerinden darbe almamış olması,
- Aracın modeli ve yaşı itibarıyla piyasa değerinin bulunması.
Başvuru Süreci
Trafik sigortası genel şartları çerçevesinde mağdurun izleyebileceği adımlar şunlardır:
- Sigorta şirketine başvuru: Kazaya sebebiyet veren sürücünün trafik sigortası şirketine yazılı başvuru yapılır. Başvuruya kaza tespit tutanağı, ruhsat ve ehliyet fotokopileri, onarım faturası ile hasar fotoğrafları eklenir. Sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 15 iş günü içinde ödeme ya da ret kararı vermek zorundadır.
- Sigorta Tahkim Komisyonu (SBM): Sigorta şirketinin red cevabı veya eksik ödeme hâlinde Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabilir. Tahkim yolu, yargılama sürecine kıyasla daha kısa sürede sonuçlanır.
- Asliye hukuk/ticaret mahkemesi: Tahkim yoluna gidilmediği veya tahkim kararına itiraz edildiği hâllerde kazaya sebebiyet veren sürücü, araç işleteni veya sigorta şirketi aleyhine dava açılabilir.
Zamanaşımı
KTK m. 109 uyarınca motorlu araç kazalarından doğan maddî zararların tazmininde zamanaşımı süresi iki yıldır; ancak dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğmuş ve TCK’da bu fiile daha uzun zamanaşımı belirlenmişse, tazminat davası için de bu uzun zamanaşımı uygulanır. Her hâlükârda azami süre olaydan itibaren on yıldır.
Değer Kaybı Hesabı
Hesaplamada aracın kaza öncesi ikinci el piyasa değeri, onarılan parçaların niteliği, aracın yaşı ve kilometresi, hasar ağırlığı gibi kriterler dikkate alınır. Sigortacılıkta bağımsız bilirkişi raporu delil niteliğindedir. Tahkim ve yargılama aşamalarında hâkim tarafından atanan bilirkişi kesin hesaplamayı yapar.
- Maddi Hasarlı Trafik Kazalarında; Karşı Sürücünün Hatası Sonucu, Sizin Aracınızın İkinci El Piyasasında Oluşan Değer Kaybını İfade Eder
- Oluşan Değer Kaybı, Karşı Aracın Sürücüsünden Değil, Karşı Tarafın Sigorta Şirketinden Tahsil Edilir. Burada Önemli Olan Husus, Karşı Aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Poliçesi İle Sigortalanmış Olması Olup, Aracın Kaskolu Olup Olmaması Bir Önem İfade Etmez.
- Tbk Md. 72 Gereği, 2 Yıllık Zamanaşımı Süresi Uygulanır
Avukat
Dilber Çiftçi
Hakkımızda
Gaziantep Boşanma Avukatı Dilber Çiftçi Koyuncu, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde lisans eğitimini başarıyla tamamlamış, daha sonra Gaziantep Barosu tarafından Avukatlık ruhsatına hak kazanmıştır.
Gaziantep Barosu’na kayıtlı olarak avukatlık ve danışmanlık hizmetlerini sürdürmektedir.
Hizmetlerimiz
Dava Süreci
- 1
Kaza Tespiti
Kaza tespit tutanağı, sigorta şirketi bilgileri ve kusur oranı incelenir.
- 2
Ekspertiz Raporu
Bağımsız bilirkişi aracın hasar ve değer kaybı miktarını belirler.
- 3
Sigorta Başvurusu
Karşı tarafın trafik sigortasına yazılı başvuru yapılır (15 iş günü bekleme).
- 4
Tahkim veya Dava
Red / kısmi ödeme hâlinde Sigorta Tahkim Komisyonu'na veya mahkemeye başvurulur.
- 5
Tahsilat
Lehte karar alındığında tutarın faiziyle birlikte tahsili sağlanır.
Sıkça Yapılan Hatalar
- Kaza tutanağını tutmadan olay yerinden ayrılmak
- Aracı onarmadan önce fotoğraf/video kaydı almayı ihmal etmek
- Ekspertiz raporu olmadan sigortaya başvurmak
- Kusur oranını kabul etmeden imza atmak
- Değer kaybını kasko zannedip trafik sigortasına başvurmamak
Sıkça Sorulan Sorular
En çok sorulan konularda hızlı bilgi — tıklayın, açılsın
Kendi kusurumla karıştığım kazada değer kaybı alabilir miyim?
Kural olarak değer kaybı karşı tarafın kusurundan doğan bir tazminat kalemidir. Tam kusurlu sürücü kendi aracının değer kaybını diğer taraftan talep edemez; kusur oranında indirim uygulanır.
Kasko, değer kaybını karşılar mı?
Araç değer kaybı kural olarak karşı tarafın trafik sigortasından talep edilir. Bazı isteğe bağlı kasko poliçelerinde değer kaybı teminatı bulunabilir; poliçe özel şartlarının incelenmesi gerekir.
Sigorta şirketi başvuruyu reddederse ne yapılır?
Red cevabı üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurulabilir ya da doğrudan yetkili mahkemede dava açılabilir. Tahkim yolu uygulamada daha kısa sürede sonuç verir.
Onarım faturası olmadan değer kaybı istenebilir mi?
Değer kaybının ispatı için hasar fotoğrafları, ekspertiz raporu ve varsa onarım faturaları önemli delillerdir. Fatura bulunmasa dahi bilirkişi incelemesiyle değer kaybı tespit edilebilir.
İkinci el alırken aracın değer kaybına uğradığını nasıl anlarım?
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nin (SBM) TRAMER hasar kayıtları üzerinden aracın geçmiş hasar bilgisine ulaşılabilir; bunu yapmak alıcının iyi niyet yükümlülüğü kapsamında tavsiye edilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut olaylara yönelik hukuki görüş ya da tavsiye niteliği taşımaz. Yürürlükteki mevzuat değişebilir; her somut olayın kendine özgü koşulları bulunur. Hukuki destek için avukatınıza danışmanız tavsiye edilir.
Sorunuz mu Var?
WhatsApp hattından Avukat Dilber Çiftçi hukuk bürosuna ulaşabilir, sorunuzu kısa sürede iletebilirsiniz.
WhatsApp'tan Yazın